تاریخچه چمن مصنوعی ورزشی

گذری بر تاریخچه چمن مصنوعی ورزشی


از نخستین روزهای شکل گیری ورزش فوتبالِ مدرن در اواخر قرن 19 میلادی، ایجاد و نگهداری چمن ‏طبیعی در شرایط ایده آل و مناسب برای تأمین حداقل های استاندارد کیفی، بزرگترین چالش پیش روی ‏مدیران و فعالان این رشته ورزشی بود. همین دغدغه با شدت بسیار بیشتری در ورزش های مشابه ‏یعنی فوتبال آمریکایی و راگبی اروپایی وجود داشت. به طوری که ترمیم و تجدید ساختار و سلامت ‏چمن طبیعی پس از هر بازی فوتبال در لیگ حرفه ای آمریکا به یک معضل لاینحل تبدیل شده بود.‏

بازی فوبتبال آمریکایی روی چمن مصنوعی

فوتبال آمریکایی به دلیل ماهیت خشن، پرتحرّک و با برخوردهای فیزیکی سنگین و بی رحمانه، شهرت و ‏محبوبیت فراوانی در میان مردم منطقه آمریکای شمالی دارد که گرایش اجتماعی و فرهنگی به سوی ‏آن، سبب گردش مالی و رونق اقتصادی عظیمی می گردد.‏
پس از پایان جنگ جهانی دوم و برقراری آرامش نسبی و افزایش رشد اقتصادی و ارتقا سطح زندگی در ‏جوامع کشورهای درگیر جنگ، فرصت دوباره ای پیش آمد تا مردم به تفریحات و سرگرمی های متنوع ‏بپردازند که تماشای مسابقات حرفه ای رشته های ورزشی گوناگون یکی از این موارد بود. در خلال ‏همین سال ها، لیگ حرفه ای فوتبال آمریکایی با شور و حرارت بی سابقه ای پیگیری میشد و به طبَع ‏آن، زمین چمن طبیعی ورزشگاه ها زیر فشار دوچندانی قرار داشت. ‏
آسیب وارد شده به چمن طبیعی استادیوم ها در جریان هر بازی روتین، همواره نارضایتی بازیکنان و ‏مربیان را به دنبال داشت و از قسمت های قلوه کن و کچل شده چمن و تأثیر مخرّب آن بر روی سطح ‏کیفی و فنّی بازی شکایت می کردند. لازم به ذکر است که این مشکل دردسرساز پدیده تازه ای نبوده ‏و همواره به عنوان بخشی از نگرانی فعالان رشته های ورزشی متّکی بر چمن طبیعی، حضور پررنگ ‏داشت و همین موضوع، سبب ایجاد انگیزه در صنایع و علوم مختلف برای پیدا کردن راه حلی برای آن ‏شد. ‏
متخصصان علوم نساجی و پتروشیمی پس از آزمودن راه حل های گوناگون، کسب تجربه و به کارگیری ‏درس های آموخته از شکست های پیشین، سرانجام به روشی مناسب، سریع و کم هزینه برای ‏ساخت پوششی شبیه به چمن طبیعی دست یافتند. ‏

آزمایشگاه چمن مصنوعی

کمپانی مونسانتو ‏MONSANTO‏ پس از سال ها فعالیت در زمینه علوم کشاورزی و اصلاح نژاد گیاهان، در ‏سال 1964 برای نخستین بار موفق به تولید چمن مصنوعی ورزشی شد. مهندسان این کمپانی در ‏ابتدا به بررسی نیازهای رشته های ورزشی پرداختند و سپس آن را با دیدگاه های هنری و زیبایی ‏شناسی تلفیق کرده و محصولی انقلابی را تولید نمودند. ‏

لوگویmonsanto


نکته قابل توجه این است که افرادی موفق به انجام این کار شدند که نه در صنایع نساجی، نه صنایع ‏پتروشیمی و نه پوشش های مصنوعی دارای هیچ گونه تخصص و تجربه ای نبودند. این محصول ‏ساخته دست کسانی است که بیشترین شناخت و دانش را از چمن طبیعی داشتند.‏

مناسب ترین ماده برای ساخت چمن مصنوعی ورزشی پلی اتیلن تشخیص داده شد. دلایل آن نیز به این شرح است:‏


1-تولید انبوه در صنایع پتروشیمی ‏
2-فرایند ساخت آسان، سریع و با هزینه اقتصادی
3-ویژگی های فیزیکی و شیمیایی برتر و شباهت بالا به چمن طبیعی


ماشین تولید و بافندگی چمن مصنوعی



چمن مصنوعی ساخت مونسانتو به صورت محدود در چند مدرسه مورد استفاده قرار گرفت و سرانجام ‏در سال 1966 مسئولان ورزشگاه آسترودوم در شهر هوستون ایالت تکزاس سنّت شکنی کرده و با ‏نصب چمن مصنوعی در زمین دو منظوره بیسبال – فوتبال آمریکایی خود، تاریخ ساز شدند. ‏

عکس-استادیوم-راگبی-یا-فوتبال-امریکایی


پس از انجام بازی های لیگ همان سال، توجه و علاقه همه اقشار جامعه به این پدیده نوظهور جلب ‏شد. مدیران باشگاه های دیگر دریافتند که با نصب چمن مصنوعی می توانند مبالغ کلانی را از محل ‏هزینه های مورد نیاز چمن طبیعی صرفه جویی کرده و در نتیجه به افزایش درآمدزایی باشگاه منجر ‏شود. ‏

بازی فوتبال آمریکایی روی چمن مصنوعی و بازی راگبی

فدراسیون های ورزش های دیگری همچون سافتبال، کریکت، راگبی، گلف، هاکی روی چمن، فوتبال، دو ‏و مِیدانی، تنیس، اسکی روی چمن، تیراندازی، لاکراسو. .. نیز به استفاده از چمن مصنوعی ورزشی ‏روی خوش نشان داده و نخستین دستورالعمل ها، مقررات و ضوابط را برای چمن مصنوعی، تدوین و ‏منتشر کردند.‏
استفاده از چمن مصنوعی تا پایان دهه 70 میلادی در آمریکای شمالی به رشد سریع خود ادامه داد و ‏با آغاز دهه 80 میلادی، آرام آرام توجه کشورهای اروپایی به این کالای منحصر به فرد جلب شد.‏
نگاه عمومی به چمن مصنوعی در کشورهای اروپایی همواره آمیخته با شک و تردید بوده که عمدتاً در ‏موضوعات سلامتی و محیط زیستی ریشه داشت. به همین دلیل، مؤسسات استاندارد و ارزشیابی ‏کیفی در سراسر کشورهای اروپایی، پژوهش های گسترده ای را برای بررسی احتمال وجود ترکیبات ‏مُضر و تهدید کننده سلامتی انسان آغاز کردند. پس از انجام آزمایشات علمی و فنّی دقیق، چمن های ‏مصنوعی توانستند بسیاری از استانداردهای مورد نیاز را دریافت کرده و مسیر را برای ورود به میادین ‏ورزشی هموار نمایند. ‏
به دنبال آن، برخی باشگاه های فوتبال در بریتانیا و چند کشور دیگر اروپایی، در سال های آغازین دهه ‏‏80 میلادی اقدام به نصب چمن مصنوعی ورزشی در زمین های تمرینی و زمین های مورد استفاده در ‏مسابقات رسمی نمودند. با این حال رشد و گسترش استفاده از چمن مصنوعی در اروپا، بسیار آهسته ‏پیش می رفت و حتی در مواردی باشگاه های فوتبال اقدام به جمع آوری چمن های مصنوعی خود ‏نمودند. ‏
در سال های دهه 90 میلادی، بسیاری از صاحبان سرمایه در کشورهای اروپایی به سمت صنعت چمن ‏مصنوعی جذب شدند و کارخانه ها و برَندهای گوناگونی در سراسر این قاره، فعالیت و تولید چمن ‏مصنوعی را آغاز کردند. بررسی رُشد بازار عرضه و تقاضا و میزان سودآوری صنعت چمن مصنوعی به ‏اندازه ای بود که هر کارآفرینی را به سمت فعالیت در این حوزه جذب می نمود.‏

بازی فوتبال روی چمن مصنوعی

در سوی دیگری از جهان، بسیاری از کشورهای فقیر و در حال توسعه از بدیهی ترین پیش نیازها مانند ‏سرمایه، دانش، تجربه و امکانات فنّی کافی برای ایجاد و نگهداری چمن طبیعی در شرایط ایده آل و ‏مطابق با استانداردهای فیفا محروم هستند. مسئولان ورزشی این کشورها در طول سال های متمادی ‏از فیفا درخواست می کرده اند تا شرایط و قوانین استفاده از چمن مصنوعی را تسهیل نماید تا امکان ‏دسترسی بخش بزرگی از ورزش دوستان در این کشورها به زمین های مناسب فراهم شود. سرانجام ‏در سال 2001 میلادی، فیفا برای نخستین بار دستورالعمل کیفیت خود را منتشر کرد و به دنبال آن یوفا ‏‏(اتحادیه انجمن فوتبال اروپایی) نیز از سال 2005 مجوز استفاده از چمن مصنوعی ورزشی در مسابقات ‏رسمی را صادر نمود.‏

  • تعداد بازدید :646
  • تاریخ درج :9 دی 1396